Dressuur voor het paard

Het paard is er in eerste instantie niet voor de dressuur, maar de dressuur is er voor het paard.

De dressuur is de gymnastische basis van de paardensport. Dressuur betekent eigenlijk het gymnastiseren en het gehoorzaam maken van het paard door de ruiter. Daarmee is het de basis van alle andere ruitersporten.

Een paard is, in eerste instantie niet gebouwd om een mens te dragen. Dus ieder paard dat een ruiter dient te dragen heeft de ware dressuur nodig: een doordachte set aan gymnastiserende oefeningen, zodat het paard zijn ‘werk’ als rijpaard, tot op hoge leeftijd en in gezondheid, kan uitvoeren.

”Zolang een paard van vlees en bloed is zal men, net als naar de ‘Steen der Wijzen‘, tevergeefs blijven zoeken om een middel te vinden dat de dressuur overbodig maakt.” Steinbrecht

Steen der Wijzen:

Alchemie is een oude kunst, die vooral in de Middeleeuwen bedreven werd. Een sleutelrol in de alchemie werd toegeschreven aan een bepaalde stof, ‘Steen der Wijzen’ genaamd. Deze stof zou gewone metalen in goud of zilver kunnen veranderen en zou in een drank het eeuwige leven geven aan die het opdronk.

De steen is nooit gevonden en zo zal er ook nooit een middel gevonden worden om de dressuur overbodig te maken.

Symbool voor de ‘Steen der Wijzen’

Het is dus noodzakelijk dat het paard leert zijn lijf fysiek zo correct mogelijk te gebruiken en daarbij plezier in zijn ‘werk’ heeft. In de training maakt men gebruik van de natuurlijke bewegingen van het paard en zijn instinct waaronder zijn kuddegedrag (de ruiter wordt de leider en het paard volgt) en vluchtgedrag (het voorwaarts gaan door een beenhulp), enzovoort.

Een goede ruiter dient als één van de eerste dingen te leren onafhankelijk in balans te zitten, de bewegingen van het paard te volgen en zijn hulpen onafhankelijk van elkaar te geven. Dat wil zeggen dat de ruiter zijn spieren afzonderlijk van elkaar leert gebruiken en het paard niet stoort in zijn bewegingen.

Steinbrecht:

”Zoals de soldaat vele jaren nodig heeft om van ongeoefende rekruut door moeizame scholing van zijn lichaam en geest een correct functionerend onderdeeltje van de grote machine te worden, zo hebben ook de afzonderlijke lichaamsdelen en psychische vermogens van het paard een lange, zorgvuldige training nodig, voordat het dier in staat is de fijne hulpen van de ruiter prompt te beantwoorden en zijn lichaam met lichtheid en waardigheid naar alle richtingen te bergen”.”Om deze reden is het ook opschepperij of een bewijs van onnozelheid als iemand zich erop laat voorstaan dat hij elk paard binnen een bepaalde tijdslimiet klaar kan maken.”

”Daarom is het ook opschepperij of puur onbegrip als mensen zich bezighouden met het uitdenken van kunstmatig geconstrueerde optomingen of andere trucs, teneinde de moeizame opleiding van het paard overbodig te maken en het groen paard direct in staat te stellen op alle hulpen te reageren als een volledig opgeleid dier. ”

Gedurende de hele rijkunstige opleiding is het uitgangspunt dat de scholing van paard en ruiter altijd passend moet zijn aan de fysieke en geestelijke talenten en mogelijkheden van dat moment.

Snelheid is de vijand van de rijkunst, zowel in tempo als in ontwikkeling.

Succes in de rijkunst en in de natuur is afhankelijk van een langzaam opgebouwde doch onmisbare fundering. Een goede zanger ontwikkelt zijn stem altijd met de toonladders en niet met een het zingen van zijn repertoire. Een goede ruiter moet zijn paard ontwikkelen, soepel maken en recht richten met de elementaire oefeningen en niet alleen maar de ‘fancy exercises’ rijden.

Alleen als je het hoe en waarom begrijpt van de afzonderlijke oefeningen, kan je een paard systematisch opleiden. Dit geldt zowel voor de opbouw van de spieren als voor de mentale ontwikkeling van een paard.

Ik hecht bijzonder belang aan de betekenis van de afzonderlijke oefeningen om het paard in staat te stellen een ruiter te dragen zonder slijtage. Vaak ziet men ruiters steeds maar weer dezelfde rondjes rijden, dezelfde ‘figuren’ oefenen zonder dat ze weten waarom, daarbij moet een training een uur duren anders heb je niet getraind.